بریتانیا؛ سکوت در برابر فشار بر کانادا تا چه زمانی میتواند ادامه یابد؟
در بحبوحه تنشهای فزاینده بین کانادا و ایالات متحده، یک سوال سیاسی جدی در مورد موضع بریتانیا مطرح میشود: لندن در مواجهه با فشار واشنگتن بر یکی از نزدیکترین شرکای خود، چقدر باید شفافتر باشد؟
این به معنای درخواست از بریتانیا برای مقابله با ایالات متحده نیست. رابطه بین لندن و واشنگتن برای بریتانیا از نظر استراتژیک مهم است و همکاری بین دو کشور در زمینههای دفاعی و امنیتی عمیق و گسترده است. اما سیاست خارجی به مجموعهای از ملاحظات امنیتی و اقتصادی محدود نمیشود؛ اعتبار سیاسی و پایبندی به اصول نیز بخشی از آن است.
کانادا و بریتانیا صرفاً دو کشور با روابط دیپلماتیک نیستند. پیوندهای اقتصادی، سیاسی، امنیتی و بشردوستانه بین دو کشور همچنان گسترده است و از اول سپتامبر 2026، اجرای پروتکل مربوط به پیوستن بریتانیا به پیمان CPTPP بین کانادا و بریتانیا نیز وارد مرحله عملی خود شده است.
در این شرایط، انتظار نمیرود که لندن لزوماً در مذاکرات تجاری بین کانادا و ایالات متحده مداخله کند. انتظار اصلی، رعایت یک اصل ساده است: اختلافات بین کشورها نباید بهانهای برای نادیده گرفتن حاکمیت، منافع مشروع و حق کشور دیگر برای تصمیمگیری مستقل خود شود.
کانادا اکنون از موضعی که بر ثبات، اعتبار و توافقی متعادل تأکید دارد، با واشنگتن مذاکره میکند. مارک کارنی نیز روشن کرده است که کانادا برای توافقی که منافع هر دو کشور را تأمین کند، آماده است، اما توافقی که فاقد ثبات و اعتبار باشد، غیرقابل قبول است.
بنابراین، مسئله فقط مربوط به تعرفهها نیست.
وقتی یک اختلاف تجاری به مسائلی مانند حاکمیت ملی، سیاست داخلی و حق یک کشور برای تعیین مسیر اقتصادی و فرهنگی خود گسترش مییابد، دیگر نمیتوان آن را صرفاً به عنوان یک ابزار چانهزنی در نظر گرفت.
بریتانیا اکنون با یک انتخاب ساده اما مهم روبرو است: آیا رابطه استراتژیک آن با واشنگتن باید به معنای احتیاط در ابراز موضع در مورد رفتار آمریکا باشد، یا لندن میتواند رابطه خود را با واشنگتن حفظ کند و همزمان موضعی اصولی در برابر هرگونه فشار بیمورد بر یک شریک نزدیک اتخاذ کند؟
پاسخ به این سوال نه تنها برای کانادا، بلکه برای جایگاه بریتانیا در نظام بینالملل نیز مهم است. کشوری که از نظم بینالمللی مبتنی بر قانون، حاکمیت ملی و تجارت آزاد حمایت میکند، زمانی اعتبار بیشتری دارد که این اصول را نه تنها در شرایط مساعد، بلکه در شرایط خاص نیز به کار گیرد.
کانادا انتظار ندارد که بریتانیا از طرف او تصمیم بگیرد، همانطور که لندن نیازی به درگیری مستقیم با واشنگتن ندارد. اما گزینههایی بین «مداخله» و «سکوت» وجود دارد: دیپلماسی، گفتگوی صریح، احترام به قوانین و تأکید بر احترام متقابل.
در سیاست بینالملل، سکوت همیشه به معنای بیطرفی نیست. گاهی اوقات، سکوت، حتی اگر غیرعمدی باشد، میتواند این تصور را ایجاد کند که هزینه سیاسی اعمال فشار بر یک شریک چندان بالا نیست.
و این نکتهای است که لندن باید با دقت بیشتری در نظر بگیرد.
روابط نزدیک بین کشورها زمانی ارزش واقعی خود را نشان میدهد که منافع مشترک در کنار اصول مشترک قرار گیرند، نه اینکه یکی فدای دیگری شود.
بریتانیا حق دارد منافع ملی خود را دنبال کند. کانادا نیز همین حق را دارد.
اما در نهایت، آنچه روابط بین کشورها را حفظ میکند، نه تنها توافقات و منافع اقتصادی، بلکه اعتماد است.
و اعتماد بیش از همه در لحظاتی آزمایش میشود که دفاع از اصول، سادهترین انتخاب سیاسی است.
نویسنده: گویا روشن. تمامی حقوق محفوظ است
نظرات